دانشگاه تبریز مجله پژوهش های فلسفی 2251-7960 19 52 2025 11 22 Structural Modeling of the Relationship between Religiosity and Political Participation: The Mediating Role of Philosophical Mindset مدل‌یابی ساختاری رابطه بین دینداری و مشارکت سیاسی: نقش میانجی ذهنیت فلسفی 495 518 19586 10.22034/jpiut.2025.66062.4016 FA هما رحمانی گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. 0000-0002-0078-6782 Journal Article 2025 02 23 This study was conducted with the aim of explaining the structural relationship between religiosity and political participation, with the mediating role of philosophical mentality, among student-teachers at Farhangian University in East Azerbaijan Province. The present research is applied in nature and employed a descriptive-correlational method with a structural equation modeling approach. The statistical population included all undergraduate student-teachers in the 2024–2025 academic year, and through stratified random sampling, 290 individuals were selected as the sample. Data collection instruments consisted of three standardized questionnaires on religiosity, philosophical mentality, and political participation, all scored on a five-point Likert scale. Data analysis was carried out using SPSS and AMOS software. The results indicated that religiosity has a moderate to relatively strong effect on philosophical mentality and political participation. Moreover, the combination of religiosity and philosophical thinking leads to the formation of more multidimensional attitudes toward life and society, and strong religious beliefs reinforce values such as justice and social responsibility, thereby increasing the motivation for political participation. The findings suggest that enhancing religiosity and philosophical mentality can play an effective role in improving political hope and vitality, national cohesion, meritocracy, and sustainable development, and can be beneficial for educational policy-making at Farhangian University. این پژوهش با هدف تبیین رابطه ساختاری میان دینداری و مشارکت سیاسی با نقش میانجی‌گری ذهنیت فلسفی در میان دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان استان آذربایجان شرقی انجام شده است. مطالعه حاضر از نوع کاربردی و با روش توصیفی- همبستگی و رویکرد مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام گرفته است. جامعه آماری شامل تمامی دانشجومعلمان مقطع کارشناسی در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ بود و با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای، ۲۹۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها سه پرسشنامه استاندارد در زمینه دینداری، ذهنیت فلسفی و مشارکت سیاسی بود که با مقیاس پنج‌درجه‌ای لیکرت نمره‌گذاری شدند. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS و AMOS انجام گرفت. نتایج نشان داد دینداری تأثیری متوسط تا نسبتاً قوی بر ذهنیت فلسفی و مشارکت سیاسی دارد. همچنین، ترکیب دینداری و تفکر فلسفی موجب شکل‌گیری نگرش‌های چندبعدی‌تر به زندگی و جامعه شده و باورهای دینی قوی، ارزش‌هایی چون عدالت و مسئولیت اجتماعی را تقویت می‌کند که انگیزه مشارکت سیاسی را افزایش می‌دهد. یافته‌ها بیانگر آن است که ارتقای دینداری و ذهنیت فلسفی می‌تواند در بهبود امید و نشاط سیاسی، انسجام ملی، شایسته‌سالاری و توسعه پایدار نقش مؤثری داشته و در سیاست‌گذاری آموزشی دانشگاه فرهنگیان راهگشا باشد.        https://philosophy.tabrizu.ac.ir/article_19586_e055b4615cccf860335d5db970fc28b4.pdf