The Quarterly Journal of Philosophical Investigations

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشکده الهیات، دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

در این مقاله، کوشیده‌ام تا با روشی تحلیلی- انتقادی به این پرسش پاسخ دهم که از نظر مور، شهود اخلاقی چه نسبتی با توجیه احکام اخلاقی دارد؟ برای پاسخ‌گویی به این پرسش، با تفکیک دو معنای «شهود» در آرای مور، یعنی «ادراک بی‌واسطه و مستقیم خاصۀ "خوبی"» و «ادراک بی‌واسطه و مستقیم قضایای اخلاقی حاوی محمول "خوب"»، که آنها را شهود ش.(1) و شهود ش.(2) نامیده‌ام، بر اساس تعریف سنّتی «معرفت»- که خود مور هم بدان قائل بود- نشان داده‌ام که از نظر مور، شهود می‌تواند احکام اخلاقی را توجیه کند. در پایان بحثم از نسبت هر یک از دو معنای شهود با توجیه احکام اخلاقی، به ارزیابی آرای مور پرداخته‌ام. نتایج این مقاله عبارتند از: الف) شهود ش.(1) متضمّن و مستلزم «ارزش‌گذاری عاطفی» است؛ ب) شهود مذکور، معیاری برای فیصله بخشیدن به اختلاف نظرهای بنیادین اخلاقی فراهم نمی‌آورد؛ ج) شهود مذکور نمی‌تواند معرفت به بار آورد؛ د) شهود ش.(2)، به سبب بی‌دلیل بودن مدّعای مور دربارۀ «مطابق با واقع بودن» یا «ناظر به واقع بودن» قضایای اخلاقی حاوی محمول «خوب»، نمی‌تواند احکام اخلاقی را توجیه کند؛ ه) شهود مذکور چون دلیل مناسبی برای اعتقاد به بداهت ذاتی و صدق ضروری قضایای حاوی محمول «خوب» فراهم نمی‌سازد، نمی‌تواند احکام اخلاقی را توجیه کند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

An analytic-critical look at G. E. Moore's views of the relation between "Intuition" and justifying moral judgments

نویسنده [English]

  • Aliakbar Abdulabadi

چکیده [English]

In this paper, I have tried to answer, by an analytic-critical method, to this question: What is the relation between moral intuition and justifying moral judgments from Moore's viewpoint? For answering to this question, by distinguishing the two meanings of "Intuition" in Moore's views, namely "Immediate and direct perception of the property 'Goodness'" and "Immediate and direct perception of the propositions containing the predicate 'Good'" - which I have called them Intuition (1) and Intuition (2) - I have shown that, according to Moore, intuition can justify moral judgments, based on the traditional definition of "knowledge". At the end of my discussion of the relation between each of the two meanings of intuition and justifying moral judgments, I have criticized Moore's views. Following are what I finally get: a) Intuition (1) implies "emotive evaluation"; b) Intuition (1) doesn't provide any criterion for resolving the basic moral disagreements; c) Intuition (1) can't produce any knowledge; d) Since Moore's claim that "the propositions containing the predicate 'Good' are 'correspondent to reality' and 'factual'", it is unreasoned. Intuition (2) can't justify moral judgments; e) since intuition (2) doesn't provide any appropriate reason for believing in the self-evidence and necessary truth of such propositions, it can't justify moral judgments.

کلیدواژه‌ها [English]

  • moral intuition
  • Moral judgments
  • Justification
  • intuitive knowledge
  • G. E. Moore
- آدامز، رابرت مری‌هیو. (1381)، «ادله‌ی کرکگور بر ضدّ استدلال آفاقی در دین»در سیری در سپهر جان، مقالات و مقولاتی در معنویت، ترجمه مصطفی ملکیان، تهران، نگاه معاصر، صص. 49-78.
- ------------- (1380)، «جست ایمان» معرفت، ترجمه محمّدعلی مبینی، شماره 51، صص. 60-65.
- پاپکین، ریچارد. (1382)، «ایمان‌گرایی» تردید، ترجمه زهرا مبلّغ، شماره 3، ص. 42-46.
- پویمن، لوییس. (1380)، «معرفت‌شناسی و باور دینی» نقد و نظر، ترجمه ایرج احمدی، شماره 27 و 28، صص. 206-223.
- کرکگور، سورن. (1374)، «انفسی بودن حقیقت است» نقد و نظر، ترجمه مصطفی ملکیان، شماره 3 و 4، صص. 62-81.
- ------------- (1378)، ترس و لرز، ترجمه عبدالکریم رشیدیان، تهران، نشر نی.
- کیوپیت، دان. (1376)، دریای ایمان، ترجمه حسن کامشاد، تهران طرح نو.
- لگنهاوزن، محمّد. (1374)، «ایمان‌گرایی» نقد و نظر، ترجمه سید محمود موسوی، شماره 3 و 4، صص. 104-121.
- لین، تونی. (1380)، تاریخ تفکّر مسیحی، ترجمه روبرت آسریان، تهران، فرزان.
- مک‌گراث، آلیستر. (1392)، درسنامهی الاهیّات مسیحی. ترجمه بهروز حدّادی، قم، دانشگاه ادیان و مذاهب. جلد اوّل.
- مک‌گرگور، گدس. (1374)، «شک و ایمان» در فرهنگ و دین، تدوین میرچا الیاده / ترجمه بهاء‌الدین خرمشاهی. 
- هوردرن، ویلیام. (1368)، راهنمای الاهیّات پروتستان، ترجمه طاطه‌وس میکائلیان، تهران، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
- هیوود، توماس. (1386)، «اصل انفسی بودن در کرکگور» اشراق، ترجمه سایه میثمی، شماره 4 و 5، صص. 175-212.
- ورنو، روژه و وال ژان. (1387)، نگاهی به پدیدارشناسی و فلسفههای هست بودن. ترجمه یحیی مهدوی، تهران، خوارزمی.
- یاسپرس، کارل. (1378)، «کی‌یرکگارد کیست؟» در فلسفه و بحران غرب، ترجمه رضا داوری اردکانی، تهران، هرمس.
-Evans, Stephen C. (2010), “Faith and reason in Kierkegaard’s Concluding.” in Kierkegaard’sConcluding Unscientific Postcript: A Critical Guide / ed. Furtak Rick Anthony. Cambridge: Cambridge University Press.
------------- - (1998), Faith Beyond Reason. Edinburgh: Edinburgh University Press.
------------- - (2006), Kierkegaard on Faith and the Self, Baylor University Press.
------------- - (1999), “Kierkegaard, Soren Aabye.” in The Cambridge Dictionary of Philosophy. ed. Audi Robert. Cambridge: Cambridge University Press, second edition.
-James, William. (2007), The Will to Believe and Other Essays in Popular Philosophy. New York: Cosimo.Inc.
-Kierkegaard, Søren.(2009), Concluding Unscientific Postscript to the Philosophical Fragments, ed.& trans. Hannay, Alastair. Cambridge: Cambridge University Press.
-------------- (1962), Philosophical Fragments or A Fragment of Philosophy, ed. Hong, Howard V. trans. Swenson, David F. New Jersey: Princeton University Press.
-Wilkinson, Michael B. (2010), Philosophy of Religion. New York: The Continuum International Publishing Group.
CAPTCHA Image