The Quarterly Journal of Philosophical Investigations

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو ی دکتری فلسفه دانشگا تبریز

2 استادیار گروه فلسفه دانشگاه تبریز

چکیده

هرچند هگل نخستین کسی نبود که پای تاریخ را به فلسفه باز کرد، اما بی‌تردید جایگاه تاریخ در متافیزیک تا پیش از هگل هیچ‌گاه چنین والا نبوده است. هگل تاریخ را وارد جوهر و جهان کرد؛ به این معنا که جوهر ذاتا پدیده‌ای تاریخی است و تاریخ همانا تجلی روح جهان است. تقریبا صد سال پس از هگل، فیلسوف دیگری سربرآورد که به تعبیری مفهوم تاریخ و رابطۀ آن با هستی را احیا کرد. وی تلقی غیرتاریخی پدیدارشناسی استادش هوسرل (صرف‌نظر از نوشته‌های واپسین هوسرل) را به نوعی پدیدارشناسی تاریخمند بدل ساخت و برای دازاین، یعنی یگانه راه مواجهه با حقیقت هستی، ذاتی تاریخی قائل شد. به اختلافات و اشتراکات هگل و هایدگر بر سر مفهوم تاریخ و تاریخ‌مندی تاکنون بسیار پرداخته شده است. اما ریشۀ تمام این مباحث، یعنی نگاه این دو متفکر به مفهوم «زمان» عمدتاً کمتر مورد توجه قرار گرفته است. مقالۀ پیشِ رو ابتدا می‌کوشد تا تبیینی تقریبی از رویکرد هگل و هایدگر نسبت به مفهوم «زمان»، به دست دهد. سپس با اشاره به انتقادات هایدگر بر هگل (به ویژه برداشت هگل از زمان) در انتهای کتاب هستی و زمان، بکوشد تا در حد توان هگل را از برخی از این انتقادات مبرا کند و حتی برخی از آنها را در خصوص خود فلسفۀ هایدگر وارد بداند.1

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Hegel, Heidegger and the Problem of Time

نویسندگان [English]

  • Mohammad Mehdi Ardebili 1
  • Alireza Azadi 2

2 Assistant Professor of Philosophy, University of Tabriz

چکیده [English]

The place of history in Metaphysics has never been as elevated as it was after Hegel, although Hegel was not the first to bring the issue of ‘history’ into the arena of philosophy. Hegel entered ‘history’ into the ‘substance’ and the world, holding that ‘substance’ is an essentially historical phenomenon, while History is nothing but the manifestation of the world’s spirit. Almost a hundred years after Hegel, another philosopher emerged who, in one sense, revived the notion of ‘history’ and its relationship with the Being. He altered Husserl’s non-historical phenomenology (notwithstanding his final writings) into a historical phenomenology and believed in a historical essence for Da-sein which, according to him, is the only way to deal with the truth of Being. The points of convergence and divergence between Hegel and Heidegger on history and historicity have far been the subject of a hot dispute among scholars, but the root of all these discussions, i.e. the two thinker’s approach to the concept of ‘time’, has often received little attention. This article is attempting to provide an approximate account of Hegel and Heidegger's approaches to the concept of ‘time’. Then, referring to Heidegger's critique of Hegel (especially Hegel's conception of time) in the final chapter of Being and Time, we try to acquit Hegel of these criticisms, and even turn some of these critiques back to Heidegger's philosophy.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Time
  • Da-sein
  • Being and Time
  • Phenomenology of Spirit
آىٚ ٍٛ٘، سئٛىٚ .ٍ ) 1385 ( ، ثُب اٝبزِ ى ا ٤یئٛ ِٛ ٢ّ آ بِٕ ٣٘، س ػَ ٕٝ: ٥ٕبٚ ػ بٕى ٢، سٟ اَ :ٖ
ا ش٘ٚب اٍر لمٙٛ .ٓ
٥ّٝ ا ٤یٜ آ ٥ِ ،ٖٓ س ػَ ٕٝ: أَى ف َٞبىدٛ ،ٍ سٟ اَ :ٖ ٚ٘ بٌ ٛ٘. --------- ٭ ،)1386( - - - - - - - - -
. آ ٌٛ شٕ ٥ٙٛ .ٓ ) 1381 (، ا٭ش اَفبر، س ػَ ٕٝ: بٕ ٤ٝ ٥ٔظ ٣ٕ، سٟ اَ :ٖ ىفش د ْٚٞ ٚ ٚ٘ ٟٕ َٚ ىٍ ٢
1390 (، آ بٌٞ ٣ ٚ هٛىآ بٌٞ ٣ ى دی ٤یا ٍٙٙب ٣ٕ ٍٚف ٞ ،ٍُ سٟ اَ :ٖ ٚ٘ ( . ا ىٍث ٣ّ ٥ ، لٔ یٕ ٟٔی ٢
ٍٚ ثُٟب .ٖ
٥ج ٥ٮ ٣ )ف ٤ِ ٥ ه(، س ػَ ٕٝ: لٔ یٕک ٦ِف ٣، سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر ٥ فَ ٛ٘. إ ٦ٍٛ. ) 1378 (، بٕٕ ٫
. إ ذ ٥ٙٛ اُ. ) 1376 (، اهلاق، س ػَ ٕٝ: لٔ ػٟب ٢َ ٥ٍ٘ ، سٟ اَ :ٖ ؤَ ٚ٘ ىا ٚ٘ بٍٞ ٣
ا ٤ٙٛٚى، بٔ ٤ى .ُ ) 1388 (، ف َٞٙ ف فّٖ ٣ ٞ ،ٍُ س ػَ ٕٝ: ک سَٔ ٢ٛ ٢، ٟٚٔی: ٚ٘ ٥٘ىب.
، ث ٥ ،ُٕ ٚا شِ .َ ) 1381 (، ث ٣ٍَٕ ٍٚٙٙ اٍَ ١٘ ا ی٘ ٤ٚٝ ٞب ٢ بٔ سٍ ٥ ٞب ٤ی ،ٌَ س ػَ ٕٝ: ث ٥ ٭جیا ىِ ٣ٕ ٤َ
سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر َٕٚ .ٗ
اٍ ،ٓ ى ٤ٛ ٤ی. ) 1377 (، إ ٦ٍٛ، س ػَ ٕٝ: ٟٔی ٢ لٛا ٝف ٢َ، سٟ اَ :ٖ ٚ٘ فى ٍَٚ .ُ
٢ٍ، ػب ب٘سب .ٖ ) 1385 (، ٞب ٤ی ٚ ٞ شٖ ٣ ٚ بُٔ ،ٖ س ػَ ٕٝ: اوج ٮٔٞٛ ث ٣ٍ ٥ ، سٟ اَ :ٖ ٚ٘ ا ٌٝ.
ى :ٍ ،»ٌَ ى ٤ب ِٛی دٟٙب :ٖ بُٔ ٚ هب ٥ َٜ ا ى ٤ی بٌٜ ف َٚ ٤ی ٚ ٞب ٤ی « ،)1385( .ِٕ ف ٥ّ ٥ خ، ػ ٥
. ه ىَ ب٘ ٝٔ ٞ ٕٟٚ ٢َ )ٙ بٕ ٍٜ 4(، س ػَ ٕٝ: ؼٔ ٥ی و بٕ ٣ِ
وبو بّٕ ،٘ٔ ػٛ فُ. ) 1380 (، بٔ سٍ ٥ ٞب ٤ی د ٥ ى٘ آٍ یٔ ٢ ثٝ ف فّٖ ١ اٚ، س ػَ ٕٝ: ٛٔ ٣ٕ ى ٤جبع،
سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر کى زٕ.
. وٛ ،ٍَ٘ اٙشفب .ٖ ) 1380 (، ف فّٖ ١ وبز٘، س ػَ ٕٝ: ٭ رِ الله فٛلاىٚ ی٘، سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر هٛا ٣ٍُٔ
شِب، اٍث رَ. ) 1384 (، ف فّٖ ١ لا ٤ت ٥٘ش ،ٔ س ػَ ٕٝ: فب ٥ ٕٝ ٥ٔٙب ٣٤ ، سٟ اَ :ٖ ٚ٘ ٞ .َٔٔ
هٔ وٛا ٢ٍ، ػب .ٖ ) 1377 (، ف فّٖ ١ ٚػٛى ٢، س ػَ ٕٝ: لٔ یٕ ٮٕ ٥ی کٙب ٣٤ وبٙب ٣٘، سٟ اَ :ٖ ٚ٘ ٞ .َٔٔ
ى :ٍ ب٘ ٝٔ ف فّٖٝ )ٙ بٕ ٍٜ 9(، س ػَ ٕٝ: ،» فٟٔٛ بُٔ ى ٭ سب ٤ٍن « ،)1379( .ٗ ٞب ٤ی ،ٌَ بٔ سٍ ٥
. ٟٔی ٢ ٝبىل ٣
1383 (، فٟٔٛ بُٔ ٚ ؿٙی اط ى ٤ ،ٍَ س ػَ ٕٝ: ٭ ٣ّ ٭جیا ِّٟ ٣، سٟ اَ :ٖ ٚ٘ ؤَ .ِ ---------- ( - - - - - - - - - -
1386 (، ٞ شٖ ٣ ٚ بُٔ ،ٖ س ػَ ٕٝ: ٥ٕبٚ ػ بٕى ٢، سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر لمٙٛ .ٓ --------- ( - - - - - - - - -
هگل، هبیدگر و مسئله زمبن 69
1388 (، ؿٝ ثبٙی آ ٘ٝ هٛا ٙ٘ی سفى ؟َ، س ػَ ٕٝ: ٥ٕبٚ ػ بٕى ٢، سٟ اَ :ٖ ---------- ( - - - - - - - - - -
ا ش٘ٚب اٍر لمٙٛ .ٓ
. ٞ .ٍُ ) 1385 (، ٭م ى سب ٤ٍن، س ػَ ٕٝ: ک ٥ٕی ٭ٙب ٤ز، سٟ اَ :ٖ ا ش٘ٚب اٍر ٙف ٥ٮ ٣
ٞ ٥ذٛ ٥ِز، اّ .ٖ ) 1386 ( ، مٔی ٝٔ ث ف فّٖ ١ سب ٤ٍن ٞ ،ٍُ س ػَ ٕٝ: ثبل د َٞب ،ْ سٟ اَ :ٖ ٚ٘ آ بٌٜ.
Adorno, Theodor W. (1994), Hegel: Three Studies, translated by: Shierry Weber Nicholsen, MIT Press.
Erickson, Stephen A. (2006), ‘The Philosophy of History in Hegel, Heidegger, and Jaspers’, in: Philosophical Faith and the Future of Humanity (vol.1).
Fischer, Mark F. (1983), ‘Catholic Hermeneutics: The Theology of Tradition and the Philosophy of Gadamer’, presented to The Faculty of the Graduate Theological Union, in partial fulfillment of the requirements for the degree of Doctor of Philosophy, Berkeley, California.
Flay, Joseph C. (1993), 'Essence and Time in Hegel', in: Hegel Critical Assessments (Vol. 3), edited by: Robert Stern, London: Routledge.
Hegel. (1977), phenomenology of spirit, translated by: A. V. Miller, London & Oxford: Oxford University Press.
Inwood, Michael. (2000), A Heidegger Dictionary, Oxford: Blackwell Publishers Inc.
Janicaud, Dominique. (1999), 'Heidegger-Hegel: An Impossible Dialogue?in: Endings: Questions of Memory in Hegel and Heidegger, edited by: Rebecca Comay & John McCumber, Evanston: Northwestern University Press.
Kojev, Alexander. (1980), Introduction to the Reading of Hegel, translated by: James H. Nichols, Cornell University Press.
Zizek, Slavoj. (2012a), Less Than Nothing (Hegel and the Shadow of Dialectical Materialism), London & New York: Verso.
-- -- -- --
CAPTCHA Image