The Quarterly Journal of Philosophical Investigations

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی

نویسنده

دانش آموختۀ دکتری فلسفه، دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

مکتب جماعت‌گرایی یکی از منتقدان اصلی نظریۀ اخلاقی ـ سیاسیِ لیبرالیسم به شمار می‌آید. طبق نظر بنیان‌گذاران این مکتب، لیبرالیسم تصویری از هویتِ انسان را پیش‌فرض می‌گیرد که حق پیوندهای جمعی در آن ادا نمی‌شود. لیبرالیسم با تأکیدِ نادرست بر اولویتِ عدالت از منظری فردگرایانه، تکالیفِ دگرخواهانه و تعهداتِ جمعیِ به‌ارث‌رسیده از سنت و تاریخ را، که نقشی قوام‌بخش در هویتِ فرد ایفا می‌کنند، نادیده می‌گیرد و به غلبۀ شخصیت‌هایی میان‌مایه، خودخواه، و بیگانه با ارزش‌های جمعی دامن می‌زند. در این مقاله می‌کوشم این انتقادها را به اختصار شرح دهم و سپس از منظرِ یکی از مدافعانِ لیبرالیسم، یعنی ریچارد رورتی، آن‌ها را پاسخ دهم. رورتی این سخنِ جماعت‌گرایان را می‌پذیرد که اجتماع نقشی قوام‌بخش در شکل‌گیریِ هویتِ فرد ایفا می‌کند، اما نقدهای آنان را بر قطبِ پراگماتیستیِ لیبرالیسمِ معاصر وارد نمی‌داند و می‌کوشد نشان دهد لیبرالیسمِ سیاسی سدۀ بیستم، که بهترین صورت‌بندیِ خود را در آثارِ جان دیویی و جان رالز پیدا می‌کند، به دلیلِ سازگاری با تاریخ‌گرایی و قوم‌مداری، برخلافِ لیبرالیسمِ فلسفیِ فیلسوفانِ روشنگری، از انتقادهای جماعت‌گرایان مصون است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluation from Richard Rorty's Point of View

نویسنده [English]

  • Morteza Nouri

PhD of Philosophy, Shahid Beheshti University

چکیده [English]

Communitarianism is one of the main critics of moral-political theory of liberalism. According to communitarians, liberalism presupposes an image of human identity which does not do justice to the collective ties between human being. It ignores altruist duties and common loyalties to traditional, historical values by inappropriately insisting on priority of justice from an individualist point of view, culminating in advent of ignoble, egoist characters unfamiliar with collective values. In this essay, firstly, I would elaborate these critiques and then try to answer them from Richard Rorty's point of view. Though Rorty agrees with the communitarians' claim that community makes a constitutive contribution to the identity of individuals, he believes that the pragmatist pole of contemporary liberalism is not subject to the communitarian objections. He tries to show that 20th century political liberalism, best formulated by John Dewy and John Rawls, is immune to communitarian critiques because of its consistency with historicism and ethnocentrism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • enlightenment
  • communitarianism
  • deontological liberalism
  • emotivism
  • philosophical anthropology
دکارت، رنه (1369)، تأملات در فلسفه‌ی اولی، ترجمۀ احمد احمدی، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
- رالز، جان (1388)، عدالت به مثابه‌ی انصاف، ترجمۀ عرفان ثابتی، تهران: انتشارات ققنوس.
- رالز، جان (1393)، نظریه‌ای در باب عدالت، ترجمۀ مرتضی نوری، تهران: نشر مرکز.
- همپتن، جین (1380)، فلسفۀ سیاسی، ترجمۀ خشایار دیهیمی، تهران: انتشارات طرح نو.
-  Hare, R. M. (1951), The Language of Morals, Oxford: Clarendon Press.
- Horkheimer, Max & Adorno, Theodor W. (2002), Dialectic of Enlightenment: Pholosophical Fragment, edited by Gunzelin Schmid Noerr, translated by Edmund Jephcott, Stanford, California: Stanford University Press.
- Horkheimer, Max (2004), Eclipse of Reason, London & New York: Continuum.
- Kant, Immanuel (1781), Critique of Pure Reason, translated by Paul Guyer, 1998 Cambridge: Cambridge University Press.
- Kant, Immanuel (1785), Groundwork of the Metaphysics of Morals, translated by Translated by Mary J. Gregor, 1996 Cambridge: Cambridge University Press.
- Kant, Immanuel (1788), Critique of Practical Reason, translated by Translated by Mary J. Gregor, 1996 Cambridge: Cambridge University Press.
- MacIntyre, Alasdair (1981), After Virtue: A Study in Moral Philosophy, Notre Dame, Indiana: University of Notre Dame Press.
- Rawls, John (1980), "Kantian constructivism in Moral Theory: The Dewey Lectures” Journal of Philosophy 77, 515–72.
- Rawls, John (1985), “Justice and Fairness: Political Not Metaphysical” Philosophy and Public Affairs 14, 223–251.
- Rawls, John (1993), Political Liberalism, New York: Colombia University Press.
- Richard Rorty (1989), Contingency, Irony, and Solidarity, Cambridge: Cambridge University Press.
- Rorty, Richard (1991), Objectivity, Relativism, and Truth, Cambridge: Cambridge University Press.
- Rorty, Richard (2001), "The Continuity Between the Enlightenment and 'Postmodernism'" in What's Left of Enlightenment: A Postmodern Question, Edited by Keith Michael Baker & Peter Hanns Reill, Stanford, California: Stanford University Press.
- Rorty, Richard (2007), Philosophy as cultural politics, Cambridge: Cambridge University Press.
- Sandel, Michael (1982), Liberalism and the Limits of Justice, Cambridge: Cambridge University Press.
- Taylor, Charles (1985), Philosophy and the Human Sciences, Philosophical Papers2, Cambridge: Cambridge University Press.
CAPTCHA Image