Journal of Philosophical Investigations
این‌باوری و ذات‌باوری؛ این‌همانی یا تمایز
این‌باوری و ذات‌باوری؛ این‌همانی یا تمایز

میثم قائیدوند؛ محمد صادق زاهدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.51581.3208

چکیده
  چکیده: ذات‌باوری و این‌باوری نظریه‌ی‌هایی برای تبیین مسئله فردیت در اشیاء هستند. برخی فیلسوفان این دو مکتب فلسفی را یکی در نظر می‌گیرند و برخی دیگر با این ایده مخالف هستند. در این میان به نظر می‌رسد ...  بیشتر
خوانش فارابی از اوسیای ارسطو
خوانش فارابی از اوسیای ارسطو

حمید خسروانی؛ حمید رضا محبوبی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 آذر 1401

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.46749.2882

چکیده
  فارابی در ده اثر خود از جوهر و مشتقات آن به صورت پراکنده سخن گفته است. در میان این آثار، پی‌در-پی به نقل‌قول‌هایی از ارسطو و تفسیر فارابی از آن نقل‌قول‌ها برخورد می‌کنیم. وی جوهر معنی دادن اوسیای ارسطو ...  بیشتر
زمان هایدگری در نمایشنامۀ در انتظار گودو
زمان هایدگری در نمایشنامۀ در انتظار گودو

حسین اصل عبداللهی؛ محمود صوفیانی؛ محمد فرهمند؛ ابراهیم دانش

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 آبان 1401

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.53989.3397

چکیده
  مسئلۀ زمان همواره در طول تاریخ یکی از بزرگ‌ترین سؤالات فیلسوفان و دانشمندان حوزۀ فیزیک بوده است. بدون شک هر تفکر فلسفی به اشکال مختلف درآثار ادبی و هنری نمود پیدا می‌کنند و در این میان نویسندگان و هنرمندانی ...  بیشتر
Coincident Objects and The Grounding Problem
Coincident Objects and The Grounding Problem

عطاالله هاشمی

دوره 16، شماره 41 ، دی 1401، ، صفحه 164-173

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.49651.3095

چکیده
  Pluralists believe in the occurrence of numerically distinct spatiotemporally coincident objects. They argue that there are coincident objects that share all physical and spatiotemporal properties and relations; nevertheless, they differ in terms of modal and some other profiles. Appealing to the grounding problem according to which nothing can ground the modal ...  بیشتر
بدن به مثابه رسانه‌ نوین یا فرا انسان‌گرایی در عصر هوش مصنوعی
بدن به مثابه رسانه‌ نوین یا فرا انسان‌گرایی در عصر هوش مصنوعی

سینا تفنگ چی؛ یونس شکرخواه؛ هادی خانیکی؛ محمد سلطانی فر

دوره 16، شماره 40 ، آبان 1401، ، صفحه 225-242

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.52287.3268

چکیده
  فلسفه فرا انسان‌گرایی، نظریه‌ای نزدیک به هوش مصنوعی است که بیشتر در قالب فیلم‌های علمی تخیلی دیده شده و بر اساس آن، با کمک هوش مصنوعی، اصلاح و افزایش هوش و فیزیولوژی انسان صورت پذیرفته و در نتیجه آن، ...  بیشتر
به سوی یک اخلاق اگزیستانسیال؛ واکاوی مواجهه کی‌یرکگور با داستان ابراهیم از منظر فلسفه‌ هایدگر
به سوی یک اخلاق اگزیستانسیال؛ واکاوی مواجهه کی‌یرکگور با داستان ابراهیم از منظر فلسفه‌ هایدگر

حسین قسامی؛ محمد اصغری

دوره 16، شماره 40 ، آبان 1401، ، صفحه 464-475

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.53507.3364

چکیده
  این پژوهش بر آن است تا با کنار هم نهادن آرای کی‌یرکگور در کتاب ترس و لرز و تحلیل‌های هایدگر در کتاب هستی‌ و زمان تعریف تازه‌ای از انسان به دست داده، از این رهگذر امکان تبیین اخلاقی نوین را مطرح سازد. ...  بیشتر
سلامتی، بیماری و درمان در مکتب فکری ملاصدرا
سلامتی، بیماری و درمان در مکتب فکری ملاصدرا

سید مرتضی حسینی شاهرودی؛ معصومه رودی

دوره 16، شماره 40 ، آبان 1401، ، صفحه 476-489

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.52469.3284

چکیده
  تبیین سلامتی و بیماری از مسائل مهم فلسفی است. سلامتی و بیماری در مکاتب فلسفی به عنوان کیف نفسانی معرفی شده است که به اجسام تعلق نمی گیرد و فقط در موجودات صاحب نفس به وجود می آید؛ اما در تعریف سلامتی و ...  بیشتر
استحالۀ زبان و پرسوناژ در ادبیات نمایشیِ ساموئل بکت
استحالۀ زبان و پرسوناژ در ادبیات نمایشیِ ساموئل بکت

محمد محمدی‌آغداش

دوره 16، شماره 39 ، شهریور 1401، ، صفحه 466-479

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2022.52720.3332

چکیده
  آغاز دهۀ پنجاه در سدۀ بیستم میلادی تولد ادبیات نمایشی (اوژن یونسکو، 1950، آوازه‌خوان طاس) از جنس دگر و تفسیرگریزی‌است که رویکردی تازه به ادبیات و نمایش‌نامه‌نویسی دارد. این جریان ادبی مدرن، ضمن گسست ...  بیشتر
هژمونی سکوت: خوانشی هگلی‌ ـ‌ لاکانی از رابطۀ سکوت و زبان در اندیشۀ مولوی
هژمونی سکوت: خوانشی هگلی‌ ـ‌ لاکانی از رابطۀ سکوت و زبان در اندیشۀ مولوی

علی حسن‌زاده؛ محمود صوفیانی

دوره 16، شماره 39 ، شهریور 1401، ، صفحه 594-609

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.48663.3028

چکیده
  در مقالۀ حاضر می‌کوشیم در برخی از ابیات و اشعار مولوی رد چیزی را پیدا کنیم که آن را «هژمونی سکوت» می‌نامیم. طرفداران «هژمونی سکوت» زبان را خوار می‌شمارند و سکوت را بی‌اندازه ارج می‌نهند ...  بیشتر
مقایسه آراء مارتین هایدگر و علی شریعتی در قبال تکنولوژی
مقایسه آراء مارتین هایدگر و علی شریعتی در قبال تکنولوژی

سیدجواد میری؛ حسین روحانی

دوره 16، شماره 39 ، شهریور 1401، ، صفحه 626-642

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.48484.3018

چکیده
  مارتین هایدگر یکی از شاخص‌ترین متفکران قرن بیستم است که نقدهای بنیادینی را متوجه سوبژکتیویسم مترتب بر جهان مدرن کرده است. هایدگر تاریخ 2500 ساله غرب را به‌مثابه تجلیگاه عقلانیت متافیزیکی به مهمیز نقد ...  بیشتر
نظریه اساس در بوته نقد؛ فیزیک- فلسفه جدید اشیاء را چگونه به تصویر می‌کشند؟
نظریه اساس در بوته نقد؛ فیزیک- فلسفه جدید اشیاء را چگونه به تصویر می‌کشند؟

رضا ماحوزی

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 131-152

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.46859.2889

چکیده
  اینکه آیا اشیاء دارای جوهری هستند یا خیر، همواره موردنظر فیلسوفان بوده است. اساس‌گرایی یکی از نظریه‌‌های شناخته شده در متافیزیک تحلیلی معاصر است؛ جریانی که تلاش دارد پس از تبعید فلسفه از ساحت علم، ...  بیشتر
واکاوی مبانی هستی‎شناختی تقابل مکان و فضا در معماری عصر مدرن
واکاوی مبانی هستی‎شناختی تقابل مکان و فضا در معماری عصر مدرن

فلورا بیابانی؛ محمدحواد صافیان؛ شیرین طغیانی؛ مینا سادات طباطبایی

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 418-449

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.44592.2763

چکیده
  مکان بنیادی‎ترین مفهوم در معماری و شناخت ماهیت مکان از ضروریات امر طراحی معماری است و از‎ آنجا‎که طی دوره مدرن با تغییراتی در فهم معنای مکان مواجهیم و این تغییرات بر طراحی‎های دوران مدرن و پس از ...  بیشتر
نسبت میان تفکر تأملی و سیاست در اندیشه مارتین هایدگر
نسبت میان تفکر تأملی و سیاست در اندیشه مارتین هایدگر

حسین روحانی؛ سیدجواد میری

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 682-708

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.48595.3022

چکیده
  سخنی به گزاف نرفته است اگر گفته شود که مارتین هایدگر یکی از شاخص‌ترین متفکران قرن بیستم است که تاریخ 2500 ساله غرب را به مثابه تجلیگاه سوبژکتیویسم و عقلانیت تکنولوژیک به مهمیز نقد می‌کشد و وجهه همت خویش ...  بیشتر
تبیین، تحلیل و سنجش صورت نوعی در فلسفه ابن‌سینا و سهروردی
تبیین، تحلیل و سنجش صورت نوعی در فلسفه ابن‌سینا و سهروردی

حسین فلسفی

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 880-902

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.48315.3004

چکیده
  صورت نوعی چیست؟ و آیا آن جوهر است یا عرض؟ یکی از پرسش‌های اساسی فلسفه‌های باستان و اسلامی است و پاسخ به آن، یکی از مهم‌ترین و اولین دغدغه‌های فیلسوفان بوده و هست. در میان فیلسوفان دیدگاه ابن‌سینا (به ...  بیشتر
بررسی تطبیقی مفهوم خدا در کتاب اثولوجیا و رسائل فلسفی کندی
بررسی تطبیقی مفهوم خدا در کتاب اثولوجیا و رسائل فلسفی کندی

حسن عباسی حسین آبادی

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 903-926

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.45405.2788

چکیده
  خدای فلسفی با مفاهیم و اصطلاحات فلسفی مانند «وجود»، «علت»، «فعل محض» تبیین می‌شود که در اثولوجیا علاوه ‌بر آنها از «واحد محض»، و «نور» و «نااندیشیده بودن» نیز سخن گفته ...  بیشتر
جزئی و کلی در آثار افلاطون
جزئی و کلی در آثار افلاطون

امیرحسین ساکت

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 952-973

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.48161.2995

چکیده
  از دیرباز مُثُل افلاطونی را ذواتی کلی و در برابر اشیاء جزئی شمرده‌اند، اما تحلیل اصطلاحات یونانی خلاف این عقیده را نشان می‌دهد. افلاطون کلماتی معادل «کلی» و «جزئی» ندارد، بلکه از «کل» ...  بیشتر
گنگ بودن ارجاع و تعهد هستی‌شناختی در فلسفه کواین
گنگ بودن ارجاع و تعهد هستی‌شناختی در فلسفه کواین

امیر حاجی زاده

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 974-996

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.47950.2970

چکیده
  در این مقاله به رابطة کل‌گرایی کواین و مسائل هستی‌شناختی پرداخته می‌شود. مسئله این است که تجربه‌گرایی در مقابل هویات مشاهده ناپذیر علمی چه موضعی می‌توان اتخاذ کند. در ابتدا نقد کواین به راه‌حل کارناپ، ...  بیشتر
Hegel's Absolute as Negativity
Hegel's Absolute as Negativity

مزدک رجبی

دوره 15، شماره 36 ، آبان 1400، ، صفحه 369-383

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.46312.2850

چکیده
  The relation of the many and the one, difference and identity, multiplicity and unity, particularity and universality, and finally that of negativity and negativity of negativity through reason and history is the core of Hegelian Absolute which is still an inevitable philosophical source to deal with most of the contemporary ontological problems. The article’s ...  بیشتر
هم‌سنجی قاعده بسیط‌الحقیقه و عبارت عرفانی «إن مسمی الله احدی بالذات کلٌ بالأسماء»
هم‌سنجی قاعده بسیط‌الحقیقه و عبارت عرفانی «إن مسمی الله احدی بالذات کلٌ بالأسماء»

مهدی سعادتمند؛ علی بابایی

دوره 15، شماره 35 ، شهریور 1400، ، صفحه 115-133

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.44226.2752

چکیده
  قاعده بسیط­الحقیقه، بیان کننده نسبت مصداق حقیقی آن یعنی خدا با عالم است. همسویی این نسبت در حکمت متعالیه و عرفان، همچنین تصریح ملاصدرا به دریافت شهودی عارفان از درون­مایه این قاعده، اندیشه را به جستجوی ...  بیشتر
موضوع متافیزیک: نقد رویکرد نوکانتی ناتورپ با استناد به تفسیر هاملن
موضوع متافیزیک: نقد رویکرد نوکانتی ناتورپ با استناد به تفسیر هاملن

هدیه یعقوبی بجمعه؛ شهین اعوانی؛ احسان کریمی ترشیزی

دوره 15، شماره 34 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 381-398

http://dx.doi.org/10.22034/jpiut.2021.41049.2636

چکیده
  ارسطو در متافیزیک در پی مطالعه دانشی است که از آن با نام‌های حکمت، علم به موجود بما هو موجود، فلسفه اولی، و الهیات یاد کرده است. رابطه عناوین مختلف دانش متافیزیک با یکدیگر، اول بار توسط پل ناتورپ به عنوان ...  بیشتر