Journal of Philosophical Investigations
بررسی انتقادی تفسیر هایدگر از نقد عقل محض در پرتو مفهوم زمان
بررسی انتقادی تفسیر هایدگر از نقد عقل محض در پرتو مفهوم زمان

مهدی معالی؛ محمد رضا عبدالله نژاد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 خرداد 1403

https://doi.org/10.22034/jpiut.2024.60031.3678

چکیده
  هایدگر پروژه تفسیر نقد عقل محض را به‌مثابه بازیابی پرسش از پی‌ریزی بنیادی برای متافیزیک می‌نگرد. به اعتقاد او دستاورد تعیین‌کننده کانت این بود که نشان داد مفاهیم اساسی منطق و مقولات به‌نحو بنیادی ...  بیشتر
تحلیلی بر ملاک ارزش اخلاقی از منظر کانت با تکیه بر آرای هِنسون و هِرمن
تحلیلی بر ملاک ارزش اخلاقی از منظر کانت با تکیه بر آرای هِنسون و هِرمن

علی اصغر هاشم ‌زاده

دوره 17، شماره 44 ، آذر 1402، ، صفحه 766-786

https://doi.org/10.22034/jpiut.2023.56859.3547

چکیده
  در باور کانت یک عمل تنها زمانی ارزش اخلاقی دارد که صرفاً به انگیزۀ انجام وظیفه و بدون دخالت هیچ‌گونه تمایل و منفعت شخصی انجام شود. وی با بیان مثال‌هایی در کتاب بنیاد، نشان می‌دهد که وجود تمایلات همسو ...  بیشتر
درون‌ماندگاری فرّار است! نقدی بر خوانش نظریة زبان یلمزلف به‌مثابه «نقد عقل محض زبانی»
درون‌ماندگاری فرّار است! نقدی بر خوانش نظریة زبان یلمزلف به‌مثابه «نقد عقل محض زبانی»

محمد امین شاکری

دوره 17، شماره 43 ، مرداد 1402، ، صفحه 66-88

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.50430.3138

چکیده
  مقالة حاضر نقدی است بر خوانش صفایی (۱۴۰۰) از گلوسم‌شناسی یلمزلف به‌مثابه «نقد عقل محض زبانی». صفایی در خوانش انتقادی خود از کتاب تمهیدات، با ارجاع به انگارة شناختی کانت و چند رویکرد دیگر، نظریة ...  بیشتر
اثرپذیری کیرکگور از کانت در معرفت‌شناسی
اثرپذیری کیرکگور از کانت در معرفت‌شناسی

سروش صابری؛ علی کرباسی‌ زاده اصفهانی

دوره 17، شماره 43 ، مرداد 1402، ، صفحه 132-152

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.51079.3170

چکیده
  میان کانت و کیرکگور در حوزه‌های گوناگون شناخت، اخلاق، ایمان و هنر می‌توان مطالعه‌ای مقایسه‌‌ای انجام داد. در این مقاله به مقایسه‌ی آرای این دو فیلسوف در مبحث معرفت‌شناسی می‌پردازیم. بنیاد اساسی ...  بیشتر
تناقض ذاتیِ نظریه‏ معرفت کانت: بررسی نظریه‏ معرفت کانت بر اساس ملاک کانت در تشکیل معرفت
تناقض ذاتیِ نظریه‏ معرفت کانت: بررسی نظریه‏ معرفت کانت بر اساس ملاک کانت در تشکیل معرفت

محمد اصلانی

دوره 17، شماره 43 ، مرداد 1402، ، صفحه 299-319

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.50366.3120

چکیده
  کانت در نظریه‏ معرفتش، روشی انحصاری برای حصول«علم» ارائه می‏کند: «علم = اطلاق مقولات بر داده‏ های شهود حسی». محصول اطلاق مقولات بر داده ‏های شهود حسی، قضایای تألیفی پیشینی است؛ قضایایی ...  بیشتر
جایگاه تخیل در تربیت اخلاقی از منظر کانت
جایگاه تخیل در تربیت اخلاقی از منظر کانت

میلاد جمیلی؛ خسرو باقری نوع پرست؛ نرگس سادات سجادیه

دوره 16، شماره 39 ، شهریور 1401، ، صفحه 1-26

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.52650.3319

چکیده
  مسئله پژوهش پیش‌رو شکاف میان نظر و عمل در اخلاق و عدم وضوح جایگاه تخیل در تربیت اخلاقی است. هدف کلی این پژوهش مشخص کردن جایگاه تخیل در تربیت اخلاقی کانت است. کانت از سه تخیل (تولیدی، بازتولیدی و خلاق) در ...  بیشتر
بررسی مقایسه‌ای و انتقادی مفهوم آزادی در اندیشه کانت و هایدگر
بررسی مقایسه‌ای و انتقادی مفهوم آزادی در اندیشه کانت و هایدگر

عیسی موسی زاده؛ علی آقایی پور؛ مصطفی عابدی

دوره 16، شماره 39 ، شهریور 1401، ، صفحه 643-657

https://doi.org/10.22034/jpiut.2021.48246.3002

چکیده
  آزادی به یک معنا از مهمترین مفاهیم تاریخ فلسفه به شمار می­رود که نقش بنیادین در اندیشه فلاسفه دارد؛ اما مانند بسیاری از مفاهیم دیگر، برای بقا در شرایط جدید نیازمند بازتوصیف است. بر این اساس مقاله حاضر ...  بیشتر
کرونا و پاسخ به رنج دیگری در پرتو تکلیف گرایی کانت و مسئولیت‌پذیری نزد لویناس
کرونا و پاسخ به رنج دیگری در پرتو تکلیف گرایی کانت و مسئولیت‌پذیری نزد لویناس

حامده راستایی

دوره 16، شماره 38 ، اردیبهشت 1401، ، صفحه 263-286

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.47551.2945

چکیده
  ویروس کرونا جوامع بشری را با آسیب‌های جسمی- روانی مواجه ساخته است. موضع اخلاقی اشخاص در مواجهه با رنج‌های مردم متفاوت است. کانت و لویناس پاسخ به ندای رنج‌دیدگان را فرصتی مغتنم برای فعل اخلاقی می‌دانند، ...  بیشتر
جایگاه نظر کانت در میان نظریه‌های ناظر بر روابط دین و اخلاق
جایگاه نظر کانت در میان نظریه‌های ناظر بر روابط دین و اخلاق

حبیب الله کاظم خانی؛ اسماعیل سعادتی خمسه؛ جلال پیکانی

دوره 16، شماره 38 ، اردیبهشت 1401، ، صفحه 562-582

https://doi.org/10.22034/jpiut.2021.47195.2915

چکیده
  چنانکه می‌دانیم، کانت یکی از مهمترین نظریه‌ها را درباره نسبت میان دین و اخلاق ارائه کرده است. توضیح و تحلیل موضع کانت در خصوص نسبت میان اخلاق و دین و تعیین جایگاه آن با معرفی مهمترین آراء مطرح در این ...  بیشتر
زیباشناسی گردشگری بر اساس نگرش کانت به طبیعت در نقد قوه حکم
زیباشناسی گردشگری بر اساس نگرش کانت به طبیعت در نقد قوه حکم

فریده آفرین؛ بیتا عبدنیکفرجام

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 546-579

https://doi.org/10.22034/jpiut.2021.46631.2875

چکیده
  هدف مقاله مطالعه نگرش کانت به طبیعت در نقد سوم بر اساسِ مولفه‌های گرایش گردشگری طبیعی است. قصد این است با روش توصیفی-تحلیلی، به این پرسش پاسخ ‌دهیم: چگونه و براساس چه مولفه‌هایی می‌توان از نقد سوم کانت ...  بیشتر
روبسپیر- کانت: بررسی نسبت آزادی مطلق و ترور با فلسفه اخلاق کانت بر اساس پدیدارشناسی روح هگل
روبسپیر- کانت: بررسی نسبت آزادی مطلق و ترور با فلسفه اخلاق کانت بر اساس پدیدارشناسی روح هگل

محسن باقرزاده مشکی باف

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 627-653

https://doi.org/10.22034/jpiut.2020.37889.2497

چکیده
  هگل در کتاب پدیدارشناسی روح ساختار دیالکتیکی تاریخ آگاهی انسان اروپایی را به تصویر کشیده است. او در تمام گذارهای آگاهی به برآیند‌های مختلف، ضرورت و نسبتی دیالکتیکی تشخیص داده است و آن را در تمامی ساحات ...  بیشتر
ذهنی بودن زیبایی شناسی نزد کانت
ذهنی بودن زیبایی شناسی نزد کانت

احمدرضا معتمدی

دوره 15، شماره 37 ، دی 1400، ، صفحه 741-763

https://doi.org/10.22034/jpiut.2022.48544.3021

چکیده
  کانت، زیبایی‌شناسی را در حکم ذوق منحصر می‌کند. قوه حاکمه، داوری زشت و زیبا را در نسبت با خوشایندی از صورت عین خارجی صادر می‌کند. وی حکم زیبا‌شناختی را نیز چون حکم شناختی، یک حکم پیشینی تلقی می‌کند و ...  بیشتر
آزادی مثبت و لیبرالیسم در فلسفه سیاسی کانت
آزادی مثبت و لیبرالیسم در فلسفه سیاسی کانت

علی عابدی رنانی؛ فائز دین پرست

دوره 15، شماره 35 ، شهریور 1400، ، صفحه 182-202

https://doi.org/10.22034/jpiut.2021.44117.2748

چکیده
  موضوع این مقاله تحلیل مفهوم آزادی به عنوان یکی از مسائل بنیادین اندیشه سیاسی در فلسفه کانت است. با توجه به گونه­شناسی آیزایا برلین در مورد برداشت­های مختلف منفی و مثبت از آزادی در تاریخ فلسفه، در این ...  بیشتر
فیشته و قوام یافتنِ اجتماعیِ سوژه
فیشته و قوام یافتنِ اجتماعیِ سوژه

آرش اباذری

دوره 15، شماره 34 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 1-22

https://doi.org/10.22034/jpiut.2021.40769.2618

چکیده
  در مرکز آنچه امروز «فلسفه قاره‌ای» خوانده می‌شود، تزی است که می‌توان آن را «تز اجتماعی بودن سوژه» نامید. مطابق این تز، سوژه ضرورتاً به صورت اجتماعی تقویم می‌یابد. به عبارت دیگر، چنین نیست ...  بیشتر
برهان اخلاقی به روایت استفن لیمن
برهان اخلاقی به روایت استفن لیمن

بهرام علیزاده

دوره 15، شماره 34 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 248-266

https://doi.org/10.22034/jpiut.2020.42353.2688

چکیده
  استفن لیمن مدعی است؛ 1- در موقعیت­های واقعی شخص از قوی­ترین دلایل برای انجام وظیفه اخلاقی برخوردار است. 2- اگر خدا و زندگی پس از مرگ نباشد، موقعیت­هایی وجود خواهد داشت که اخلاقی بودن در آنها مستلزم ...  بیشتر
رشد عقل و نظام حقوقی فراگیر در اندیشه کانت
رشد عقل و نظام حقوقی فراگیر در اندیشه کانت

آرتمیس قبادی؛ محمدرضا شمشیری؛ زهره سعادتمند

دوره 15، شماره 34 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 284-299

https://doi.org/10.22034/jpiut.2020.40683.2610

چکیده
  در نظام فلسفی کانت، روشنگری معطوف به آینده‌ای است که در آن آدمی می‌تواند به ذات خود یعنی به آزادی و حداکثر شکوفایی استعدادهای خود دست یابد؛ استعدادهایی که طبیعت یا همان مشیت الهی در اختیار وی نهاده است. ...  بیشتر
جایگاه زن در تفکر اسپینوزا و کانت
جایگاه زن در تفکر اسپینوزا و کانت

فاطمه بختیاری

دوره 14، شماره 30 ، اردیبهشت 1399، ، صفحه 20-37

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.32096.2246

چکیده
  اسپینوزا، فیلسوف هلندی قرن هفدهم و کانت، قهرمان عصر روشنگری، در آثار خود در باب زنان و تفاوتشان با مردان بحث کرده اند. اسپینوزا در فقرات محدودی به بحث زنان و اختلاف جنسیتی مابین انسان‌ها اشاره کرده است ...  بیشتر
مسأله صدق در نقد عقل محض کانت
مسأله صدق در نقد عقل محض کانت

محمدرضا عبدالله نژاد؛ خدیجه قلی زاده

دوره 13، شماره 27 ، شهریور 1398، ، صفحه 187-212

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.34948.2367

چکیده
  نبود یک فصل یا مدخل مجزا در باب «صدق» در نقد عقل محض، وجود برخی عبارات و‌‌ اظهارات مبهم، پیچیده و‌‌ تفسیربردار درباب صدق در برخی بخش­های آن اثر و شکل­گیری تفسیرهای افراطی‌‌ ضد و نقیض راجع ...  بیشتر
واکاوی و شرح نقش نماد در فلسفه و زیباشناسی کانت
واکاوی و شرح نقش نماد در فلسفه و زیباشناسی کانت

فریده آفرین

دوره 13، شماره 26 ، خرداد 1398، ، صفحه 1-24

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.8457

چکیده
  مسئله این پژوهش پرسش از چیستی عملکرد و جایگاه نماد در مکانیسم شناخت کانتی است. در نمادگرایی کانتی نوع متفاوتی از تصور یا قاعده تأمل القا می‌شود که روی انواع مفاهیم اثر تازه‌ای می‌گذارد. برای اثبات کردن ...  بیشتر
تحلیل انتقادی مغالطه سوم از «مغالطات عقل محض» کانت
تحلیل انتقادی مغالطه سوم از «مغالطات عقل محض» کانت

احمد حمداللهی اسکوئی

دوره 13، شماره 26 ، خرداد 1398، ، صفحه 103-121

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.8356

چکیده
  کانت در مغالطه سوم از مغالطات عقل محض بر آن است که نشان دهد شناخت اینهمانی و شخصیت نفس امکان­پذیر نیست و استدلالی که مدعی اثبات اینهمانی و شخصیت نفس است، یک استدلال مغالطی است. اما سخنان و توضیحاتی که ...  بیشتر
نقد و بررسی تفسیر اخلاقی از استنتاج زیباشناختی در اندیشه کانت
نقد و بررسی تفسیر اخلاقی از استنتاج زیباشناختی در اندیشه کانت

علی سلمانی؛ داوود میرزایی

دوره 13، شماره 26 ، خرداد 1398، ، صفحه 213-232

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.8008

چکیده
  نیاز به استنتاج در نقد سوم ناشی از ادعای اعتبار کلی و ضروری حکمی است که ابژکتیو نیست، بلکه سوبژکتیو و شخصی است. کانت در بخش استنتاج نقد قوه حکم در صدد پاسخگویی به این مساله است که چگونه یک حکم شخصی می­تواند ...  بیشتر
بررسی مقایسه‌ای مفهوم پدیدار نزد کانت و هیدگر، دلالت‌ها و نتایج هریک
بررسی مقایسه‌ای مفهوم پدیدار نزد کانت و هیدگر، دلالت‌ها و نتایج هریک

محمدجواد صافیان اصفهانی

دوره 13، شماره 26 ، خرداد 1398، ، صفحه 233-246

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.8029

چکیده
   پدیدار نزد کانت امری است که صرفاً از طریق ادراک حسی حاصل شده است و به عبارتی صرفاً معتبر به اعتبار فاعل شناسا است و با وجود نفس الامری هیچ گونه سنخیتی ندارد، زیرا ما از آن رو که شهودی جز شهود حسی نداریم ...  بیشتر
آلن بدیو و هستی‌شناسی تفریقی در کانت
آلن بدیو و هستی‌شناسی تفریقی در کانت

زهرا نمایندگی؛ علی فتح طاهری

دوره 12، شماره 25 ، بهمن 1397، ، صفحه 231-252

https://doi.org/10.22034/jpiut.2019.8009

چکیده
  کانت را بی­هیچ تردید باید از تأثیر­گذارترین چهره­ها در تاریخ فلسفه غرب دانست؛ طرح انقلاب کپرنیکی و نیز ارتباط در­هم­تنیدۀ سوژه و ابژه، تحولی شگرف را پدید آورد. نقد عقل محض از بااهمیت­ترین آثار ...  بیشتر
مفهوم
مفهوم "علاقه": کانت و آدورنو

آرمان شجاع؛ امیر مازیار

دوره 12، شماره 22 ، خرداد 1397، ، صفحه 63-76

چکیده
  کانت دقیقه­ اولِ تحلیل امر زیبا در جزء اول کتابش را به بررسی حکم ذوقی از وجهه­ نظر کیفیت اختصاص می­ دهد و می­ گوید انسان برای آنکه چیزی را زیبا بنامد باید حکم کند که آن شئ متعلق رضایت یا عدم رضایتِ ...  بیشتر
جایگاه
جایگاه " انسان‌شناسی" در نظام اخلاقی کانت

اعظم محسنی؛ یوسف شاقول

دوره 10، شماره 18 ، فروردین 1395، ، صفحه 219-241

چکیده
  تأسیس یک نظام اخلاقی کارآمد، منوط به شناخت دقیق و همه جانبه‌ی سرشت انسان، به عنوان موضوع اخلاق، است؛ اینکه ما چه تلقی از انسان و طبیعتش داریم، او را موجودی ذاتاً اخلاقی یا ذاتاً بد و شرور می‌دانیم، یا ...  بیشتر